Türkiye · Şehir mutfağı

Balıkesir

Balıkesir yöresine ait lezzetler.

46 yemek

Başlangıçlar

Çorbalar, mezeler, tapaslar, soğuk söğüşler ve iştah açıcılar.

Balıkesir

Ayvalık Karadiken

Ayvalık Karadikeni, Paracentrotus lividus türü denizkestanesinin yenebilen gonadlarının çıkarılmasıyla hazırlanan, sade ya da zeytinyağı ve limon suyuyla çeşnilendirilen çiğ bir mezedir. Halk arasında karadiken ve taş kestanesi denilen canlılar, Ayvalık kıyılarındaki sığ sulardan 80 m derinliğe kadar kayalıklar ile Posidonia oceanica çayırlarında bulunur. Yarım küre biçimli kabuk ortalama 5 cm genişliğinde, kahverengi-yeşil tonlarda ve karın tarafında hafif basık; dikenler ise sık ve sivridir. Mor, kızıl veya siyaha yakın renkteki bireyler arasından, üzerine bitki ya da küçük taş tutturmasıyla ayırt edilen dişiler toplamada tercih edilir. Uygun gelişen gonadlar toplam ağırlığın yaklaşık %10’unu oluştururken protein en az %9, kuru madde en az %15 düzeyindedir. Avcılık aralık ayı ile mart ayı arasında yoğunlaşır ve su ürünleri mevzuatına göre yürütülür. Karaya çıkarılan kestaneler bekletilmeden, kalın eldivenle tutulup temiz paslanmaz makas veya bıçakla ikiye ayrılır.

Balıkesir

Balıkesir Düğün Çorbası

Balıkesir Düğün Çorbası, haşlanmış tavuk suyu ile nohut, arpa şehriye ve didiklenmiş tavuk etinin iki ayrı terbiyeyle birleştirilmesiyle hazırlanır. 100 kişilik ölçüde 20 kg kemikli tavuk göğsü, 50 g tuz ve toplam hazırlıkta belirtilen 15 litre su kullanılır. Et, 30 litre kapasiteli çelik tencerede 12 litre suyla orta ateşte yaklaşık 45 dakika haşlanır. Kevgirle çıkarılan tavuk yaklaşık 30 dakika soğutulur, ardından elle 3-5 cm kalınlığında parçalara ayrılır. 750 g arpa şehriye, 50 ml ayçiçek yağında koyulaştırılmadan pembeleştirilir; 2 litre su eklenip 10 dakika karıştırılarak kaynatılır. 1,5 kg nohut akşamdan ıslatılır, yaklaşık 8 saat bekletildikten sonra 1 litre suda kısık ateşte 1 saat haşlanır. Soğuk meyane için 3 litre suya 20 adet yumurta sarısı, 200 g yoğurt ve 50 g buğday nişastası katılıp homojenleşinceye kadar çırpılır. Sıcak terbiyede 500 g tereyağı ile 200 ml ayçiçek yağı kızdırılır, 500 g buğday unu yavaşça eklenir.

Balıkesir

Balıkesir Etli Çorba

Balıkesir Etli Çorba, büyükbaş hayvanın kaval kemiği ve etiyle çıkarılan suyun meyane, sıcak terbiye ve parçalanmış etle servis sırasında buluştuğu bir çorbadır. 1930’lu yıllardan beri Balıkesir lokantalarında, özellikle yolculuk yapanların öğünlerinde yer aldığı belirtilir. 100 porsiyon için 2-2,5 kg kaval kemiği, 4 kg kemiksiz et, 300-400 g soğan, 50-60 g limon, 50-60 g havuç ve 500-600 g tuz kullanılır. Kemikler iki parçaya kırılır, etler iri bırakılır ve üzerlerini örten soğuk suda yaklaşık 1 saat kanlı sularını bırakmaları beklenir. Su yenilendikten sonra sebzeler ve tuz eklenir; kaynama köpüğü kevgirle bütünüyle alınan kazan kapalı olarak 7-8 saat pişer. İlikler boşalıp et yumuşayınca et ayrı kaba çıkarılır, kemik suyu temiz bir tencereye süzülür. Soğuk meyane 6-6,5 litre su, 15-17 adet yumurta sarısı, 500-600 g yoğurt ve 50-60 g nişastanın pürüzsüzleşinceye kadar çırpılmasıyla kurulur.

Ara Sıcaklar

Ana yemek öncesi sunulan, ısısı yüksek ama porsiyonu küçük tabaklar.

Balıkesir

Balıkesir Gönen Pirinci

Balıkesir Gönen Pirinci, Gönen Ovası’nda yetiştirilen Oryza sativa L. türündeki çeltiğin kavuz, embriyo, kabuk ve alöron tabakalarının değirmenleme işlemleriyle kısmen ya da tamamen uzaklaştırılmasıyla elde edilir. Üretimde Bonni X Shinei melezinden geliştirilen ve Trakya Tarımsal Araştırma Enstitüsüne kayıtlı Gönen tohumu kullanılır. Çeltik, pH değeri 6,50-6,82 olan ve eğimi %1-4 aralığında bulunabilen topraklarda yetiştirilir. Toprak hazırlığı 15 -30 Eylül tarihlerindeki derin sürümle başlar; taşlar, kökler ve bitki artıkları temizlendikten sonra arazi tesviye edilir. Su tutacak setli tavalar 1-20 Nisan tarihlerinde kurulur, ekim ise 30 Nisan -15 Mayıs arasında saçma yöntemiyle yapılır. Temiz tohumlar ekimden önce 24 saat suda bekletilir, ardından 2 -3 gün çimlendirilip tavalara 150 -200 kg/dekar oranında serpilir. Nöbetleşe sulamada bitki 10 -15 cm boya ulaştığında ana sulama uygulanır ve toprak nemi %70 -%80 düzeyinde tutulur.

Ana Yemekler

Öğünün protein veya karbonhidrat ağırlıklı, en doyurucu merkez tabağı.

Balıkesir

Avşa Ada Karası Şarabı

Avşa Adası’nda yetişen Avşa Adakarası Üzümünün işlenmesi, sek değerler taşıyan Avşa Adakarası Şarabını verir. Üzümde titrasyon asitliği 5,5-8,5 g/100 g, pH 3,4-3,8, tane ağırlığı 1-4 g/adet ve salkım ağırlığı 100-400 g/salkım aralığındadır. Hasat kararı, ben düşme döneminden sonra 15 günde bir alınan örneklerde °Briks, titre edilebilir asit ve pH izlenerek verilir. Kırmızı şaraplık üzümlerde °Briks en az % 22, pH 3,00 -3,60 olmalı; °Briks / titre edilebilir asit en az 3,00 değerini sağlamalıdır. Ezilmeyecek miktarda sepet ya da kasalara yerleştirilen salkımlar hızla şaraphaneye taşınır, yaprak ve olgunlaşmamış tanelerden ayıklanıp saplarından ayrılır. Parçalanarak mayşe yapılan üzümler +10 °C altındaki paslanmaz çelik tanklarda 3 ila 10 gün bekletilebilir ve serbest kükürt 20-25 mg/l düzeyine ayarlanır. Fermantasyon spontan ilerleyebilir veya 25-30 gram/100 litre Saccharomyces cerevisiae suşuyla başlatılabilir; süreç 17-28 °C’de 15-20 gün sürer.

Balıkesir

Balıkesir Karakeçili Yörükleri Sarımsaklı Keşkeği

Balıkesir Karakeçili Yörükleri Sarımsaklı Keşkeği, Balıkesir yöresine ait bir yemektir.

Balıkesir

Balıkesir Kuzu Eti

Balıkesir Kuzu Eti, Karacabey merinosu ile kıvırcık ırkları ve bunların F1, G1, G2 kan seviyelerindeki melezlerinden elde edilir. Merinos kökeni yıl boyunca üreme, erken gelişme ve canlı ağırlık sağlarken kıvırcık kökeni et niteliği ile hastalık direncini taşır. İnce kuyruk yapısı, kas arası ve kas içi yağlanmanın makul düzeyde kalmasına katkı verir. Aynı koşullarda yetiştirilen bu kuzular, kıvırcık kuzularından 5 -7 kilo daha fazla canlı ağırlığa ulaşabilir. Tescil incelemesindeki kuzular 125 ilâ 135 günlükken canlı ağırlıkları 32,90-44,80 kg arasında, ortalamaları 39,40 kg olarak ölçülmüştür. Göğüs çevresi 83,00-103,00, but çevresi 31,00-50,00 ve incik çevresi 8,50-10,50 aralığındadır. ISO 4121 yöntemindeki 1 ilâ 9 puanlık tat ve koku değerlendirmesinin ortalaması 6,84 puandır. Koçlar çoğunlukla sürü içinde serbest tutulduğu için doğuran koyunlar yeniden gebe kalabilir ve kuzu üretimi mevsimlere yayılır. Gebeliğin son 50 - 60 gününde koyunlara ek yem verilir. Kuzular 15.

Balıkesir

Balıkesir Tombul Bamyası

Balıkesir Tombul Bamyası, Abelmoschus esculentus L. türünün Balıkesir’de yetiştirilen, çok kısa, şişkin, küt uçlu ve altı -sekiz köşeli meyvesidir. Et oranının yüksek, çekirdek oranının düşük olması ve iç dokudaki sümüksü/zamksı yapının azlığı, kısıtlı suyla yürütülen üretimle birlikte tanımlanır. Meyve 2-10 cm uzunluğa, 12-40 mm genişliğe ve 1,8-8,0 g ağırlığa ulaşırken yeşil kabuğun içinde 4-40 adet beyaz tohum bulunur. Ekim, hava sıcaklığı 16 °C ve toprak sıcaklığı 15 °C üzerine çıktığında, nisan ortalarında başlar ve yaklaşık 1 ay sürer. Önceki hasattan ayrılan tohumlar bir gün ıslak bezde bekletilerek şişirilir; yeterli tav varsa 2 hafta içinde yüzeye çıkar. Masuralar 40 -50 cm arayla açılır, her ocağa 3 tohum 2-3 cm derinlikte ve 20 - 25 cm sıra üzeri mesafeyle bırakılır. Ocaklara konan bir avuç yanmış çiftlik gübresi, kaymak tabakası oluşmasını engeller.

Balıkesir

Burhaniye Zeytinyağı

Burhaniye Zeytinyağı, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Balıkesir

Edremit Körfezi Yeşil Çizik Zeytini

Edremit Körfezi Yeşil Çizik Zeytini, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Balıkesir

Edremit Zeytinyağı

Edremit Zeytinyağı, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Balıkesir

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı

Erdek Kapıdağ Zeytinyağı, Erdek Yağlık, Gemlik ve Erdek Su (Olea europa L.) çeşitlerinin karışımından elde edilen; yeşilden sarıya değişen, berrak ve akışkan bir natürel zeytinyağıdır. Meyvemsiliği ortadan yükseğe uzanır; acılık ve yakıcılık da duyusal yapısında yer alır. Zeytinlikler Marmara Denizi’nden 2 - 30 km uzakta, tınlı, killi tınlı ve hafif kireçli topraklarda bulunur. Açık deniz havasının etkisiyle yavaş ve geç olgunlaşan meyvelerde, meyvemsiliğe katılan altı karbonlu bileşenler yoğunlaşır. Yağ verimi ortalama % 20-22, oleik asit cinsinden asitlik en fazla % 2’dir; E-2-dodesen oranı % 12’e kadar çıkar. Hasat genellikle eylül ayının ortasında başlayıp ocak ayının sonunda biter ve elle ya da makineyle yapılır. Plastik, havalanabilir kasalarla taşınan zeytinler aroma kaybını sınırlamak için en fazla 48 saat içinde işlenir. Dal, toprak, taş ve diğer yabancı maddeler hava akımı ile 20-30 ºC basınçlı su kullanılarak uzaklaştırılır.

Balıkesir

Gömeç Bamyası

Gömeç Bamyası, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Balıkesir

Gönen Kavunu

Gönen Kavunu, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Balıkesir

Havran Siyah İnciri

Havran Siyah İnciri, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Balıkesir

Kapıdağ Mor Soğanı

Kapıdağ Mor Soğanı, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Balıkesir

Savaştepe Kalemköy Üzümü

Savaştepe Kalemköy Üzümü, Vitis vinifera L. kültür asmasının Alphonse Lavallee çeşidiyle Savaştepe ilçesinde yetiştirilen ve çoğunlukla sofralık değerlendirilen bir üzümdür. Morumsu-siyah taneler iri, dolgun, yuvarlak, etli ve suludur; orta kalınlıktaki kabuk zor soyulur ve içinde 1-2 adet çekirdek bulunur. Tane hafifçe çekildiğinde sapından kolay ayrılır, ancak olgunlaştıktan sonra bile kendiliğinden dökülmez. Kanatlı salkımlar seyrek; yapraklar beş dilimli, dişli kenarlı, üstte koyu yeşil, parlak ve tüysüz, altta açık yeşil ve tüylüdür. Bağlar su tutma kapasitesi iyi, hafif alkali, hafif orta kireçli, tuzsuz ve drenaj sorunu bulunmayan killi tınlı topraklarda kurulur. Savaştepe’nin ortalama yüksekliği 290 m, yıllık yağışı 700-800 mm ve yıllık ortalama sıcaklığı 14,5 °C’dir. Vejetatif gelişme hava sıcaklığı 10 °C’ye ulaştığında başlar; bağ kurulacak yerde yıllık sıcaklık ortalaması 10 °C’nin altında olmamalıdır. Sulamasız yetiştiricilik için yıllık 450-500 mm düzenli yağış gerekir.

Balıkesir

Sındırgı Çıtır Kavun

Sındırgı Çıtır Kavun, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Balıkesir

Sındırgı Kornişonu

Sındırgı Kornişonu, Balıkesir’in Sındırgı sınırlarında sertel ve vertina tohumlarıyla yetiştirilen, sert yapılı ve turşuluk bir kornişondur. Ürün 3 kaliteye ayrılır: 1. Kalite 0-6 cm boyunda ve en fazla 2 cm, 2. Kalite 6-9 cm boyunda ve 2 – 3cm, 3. Kalite ise 9-12 cm boyunda ve 3 cm’den büyüktür. Yetiştiricilikte drenajı iyi, organik maddesi zengin kumlu-tınlı veya tınlı-kumlu topraklarla yüksek rakımlı alanlar kullanılır. Erkencilik için kumlu ve kumlu-tınlı, bol ürün için tınlı toprak tercih edilir; uygun pH aralığı 5,5- 6,7’dir. Mayıs ayının son haftasında viyollere ekilen tohumlar, 2 günde bir, sıcaklık 35 ℃’nin üzerindeyse her gün sulanır. Tarla ekimden önce 25 -30 cm derinlikte sürülür; karıklara 30 cm aralıklı delikleri bulunan siyah poşetler serilir. Tohumlar 15 içinde filizlenir ve ekimi izleyen bir ayın sonunda poşet deliklerine aktarılır. Dikim öncesinde fidenin boyu 25 -30 cm üzerinde olmalı, gövdenin yaklaşık yarısı toprakla kapatılmalıdır.

Balıkesir

Susurluk Ayranı

Susurluk ayranı, Balıkesir'in Susurluk ilçesine özgü, klasik ayrandan hem yapımı hem tadıyla ayrılan bir ayrandır. 1950'li yıllardan itibaren tanınmaya başlamıştır.

Balıkesir

Yeşilçomlu Kavunu

Yeşilçomlu Kavunu, Balıkesir yöresine ait bir lezzettir.

Yan Lezzetler ve Salatalar

Ana yemeğe eşlik eden, tabağı dengeleyen garnitürler ve salatalar.

Balıkesir

Avşa Ada Karası Üzümü

Avşa Ada Karası Üzümü, Vitis vinifera L. türünün Ada Karası çeşidinden Avşa Adasında yetiştirilen, çoğunlukla şıra ve şarap üretiminde değerlendirilen üzümdür. Kumlu veya kumlu-tınlı, organik maddesi nispeten düşük, hafif-orta alkali, az tuzlu ve drenaj sorunu bulunmayan topraklar çeşidin yetişme ortamını oluşturur. Ilıman Akdeniz iklimi, düşük nem, poyraz ile lodos ve vejetasyon dönemindeki kuru sıcaklar meyvenin asit, tanen ve olgunluk yapısını biçimlendirir. Döllenme sırasında yağış ve sis bulunmaması, günlük ortalama sıcaklığın 15˚C’nin altına inmemesi beklenir. Hasat için briks değerinin en az %20 olması temel ölçüttür; şırada pH 3,4-3,8, titrasyon asitliği 5,5-8,5 g/100g aralığındadır. Toplam antosiyanin en az 200 mg/kg, toplam tanen en az 1,5 g TA/kg ve toplam fenolik madde en az 1500 mg GAE/kg düzeyindedir. Kanatlı konik biçimli sık salkımlar 100-400 g/salkım, yuvarlak veya oval taneler ise 1-4 g/adet gelir.

Balıkesir

Ayvalık Kelle Peyniri/Ayvalık Sepet Peyniri

Balıkesir'in Ayvalık ilçesine bağlı bu peynir, kelle ve sepet olmak üzere iki adla bilinir; sepet adı, peynirin biçimini aldığı örgü kalıba işaret eder.

Balıkesir

Ayvalık Lor Tatlısı

Ayvalık Lor Tatlısı, tuzsuz tam yağlı taze lor peyniriyle hazırlanan hamurun fırında pişirilip şerbete alınmasıyla üretilen bir peynir tatlısıdır. Yaklaşık 45 adet için 1 kg lor ile 200 g buğday unu kullanılır; unun yerini 55 g irmik ve 7 g karbonat karışımı da alabilir. Lorun kaynağı, tam yağlı kelle, sepet ve tulum peyniri yapılırken çiğ inek sütünden ayrılan peynir altı suyudur. Süt yağı alınmadan 55 -65˚C’ye ısıtılır, kullanılan maya ve mevsime göre 26 -36˚C’ye soğutulur, pıhtı oluştuktan sonra 80 -90˚C’de haşlanır. Ayrılan peynir altı suyuna en fazla % 1 içme sütü katılabilir ve karışım 80 -85˚C’ye ulaşıncaya dek 15 dakika karıştırılır. Yüzeyde oluşan beyaz parçacıklar süzülerek delikli kaplara alınır; yaklaşık 10 litre peynir altı suyundan 1 kg lor çıkar. Lor macun kıvamına kadar yoğrulur, un veya irmik-karbonat karışımıyla birleştirilir ve karışım ağırlığının yarısı kadar su eklenir.

Balıkesir

Ayvalık Zeytinyağı

Ayvalık Zeytinyağı, Ayvalık ilçesinde yetiştirilen Ayvalık çeşidi zeytinlerin erken veya olgun hasatta toplanmasıyla elde edilen natürel sızma yağdır. Silindirik ve orta büyüklükteki meyve %85 et ile %25 yağ içerirken çekirdeği de orta büyüklükte ve silindir biçimindedir. Kumlu-tınlı-kireçli Akdeniz toprağı, genellikle nötr pH düzeyi ve dengeli yağış rejimi zeytin yetiştiriciliğinin coğrafi temelini oluşturur. Madra Dağları kuzey rüzgârlarına doğal set kurarken Kuzey Ege’den gelen nemli imbat, dağlardaki bitki örtüsünün oluşturduğu havayla ağaçlara ulaşır. Hasatta toprağa değdirilmeyen zeytinler zarar görmeyecek yöntemlerle toplanır, kasalarda taşınır ve aynı gün sıkım tesisinde işlenir. Geleneksel üretimde granit taş değirmende ezme, baskıyla presleme ve yoğunluk farkından yararlanarak karasudan ayırma işlemleri uygulanır. İki fazlı kontinü sistemde fanla temizlenen meyveler yıkanır, metal kırıcıda parçalanır, malaksörde yoğrulur ve dekantörde katı-sıvı fazlarına ayrılır.

Balıkesir

Balıkesir Höşmerim Tatlısı

Balıkesir Höşmerim Tatlısı, tuzsuz peynir, şeker, irmik, yumurta sarısı ve renklendiricinin kaynatılmasıyla hazırlanan Balıkesir kaynaklı bir üründür. Bileşimin % 50’sini çiğ süt, %40’ını şeker, % 9’unu irmik, %0,98’ini yumurta sarısı ve %0,01’ini riboflavin ya da tartrazin oluşturur. Üretim, 100 kg taze çiğ sütün 20 -25 gr peynir mayasıyla mayalanmasıyla başlar. Sütün pıhtılaşması için 20 / 25 dakika beklenir. Oluşan pıhtı, telli mikser niteliğindeki karıştırma aparatıyla kırılarak büyük peynir topları yerine tatlının bütününe dağılabilecek küçük parçacıklara ayrılır. Peynir altı suyu karıştırma sırasında ısıtılmaya başlanır ve karışıma 20/25 adet yumurta sarısı katılır. Kazandaki karışım 65 dereceye ulaştığında 70 kg şeker eklenir. Karıştırma devam ederken sıcaklık 85 dereceye çıkarılır ve bu aşamaya kadar şekerin erimesi sağlanır. Ardından 10 / 15 kg arası irmik ilave edilir. İrmik eklendikten sonraki pişirme, sürekli karıştırılarak bir- birbuçuk saat sürdürülür.

Balıkesir

Balıkesir Manda Kaymağı

Balıkesir manda kaymağı, manda sütünün zenginliğini kaymağa taşıyan bir üründür.

Balıkesir

Çakıl Kestanesi

Çakıl Kestanesi, Anadolu kestanesi Castanea sativa Mill. türünün Osmanoğlu aşılama çeşidinden elde edilen, orta irilikte ve geniş oval biçimli bir meyvedir. Parlak kahverengi dış kabuk orta kalınlıktadır; krem renkli meyve eti ise parlak ve yumuşak yapı gösterir. Meyve eni 35-49 mm, boyu 24-34 mm, yüksekliği 15-35 mm ve ağırlığı 15-30 g aralığındadır. Hilum eni 25-42 mm, hilum boyu 14-21 mm, stil uzunluğu 2,5-5,0 mm; kuru madde oranı %40-55 düzeyindedir. İç zarın zor soyulduğu kestanede sakaroz en az 35 g/L olarak belirlenmiştir. Çakıl Mahallesi’nden adını alan çeşit, 250-550 metre rakımda, çoğunlukla güney yamaçlarda ve rüzgârı az alan nemli vadi içlerinde yetişir. Yıllık yağışın 600 mm’den fazla olması ve kuraklığın üç aydan uzun sürmemesi gelişme koşullarını destekler. Güney yamaçlardaki üretim, kuzey yamaçlarla karşılaştırıldığında en az %10 daha fazla verim sağlar.

Balıkesir

Edincik Zeytini

Edincik Zeytini, Bandırma ve Erdek ilçelerinde yetişen Olea europeae L. türündeki Edincik Su Zeytin çeşidinin meyvesidir. Orta kuvvette gelişen ağaç, orta büyüklükte yayvan ve yuvarlak bir taç ile orta sıklıkta dallanma oluşturur. Genç dallar yeşil-gri, iki ve daha yaşlı dallar ise bej-yeşil renktedir. Uzun, dar ve eliptik yaprakların üstü puslu yeşil-gri, hafif tüylü alt yüzü gri-yeşildir. Meyve eni 14-21 mm, meyve boyu 18-26 mm, 100 meyve ağırlığı ise 250-600 g arasında değişir. Nem oranının %50-74, yağ oranının %13-24 olması, ürünü özellikle sofralık değerlendirmeye yöneltir. Çiçeklenme 12 Mayıs-12 Haziran arasında gerçekleşirken yeşil olum ekim ayında, siyah olum 15 Kasım-15 Aralık arasında görülür. İnce kabuk ve yumuşak meyve eti nedeniyle hasat, taşıma ve işleme sırasında fiziksel darbelerden kaçınılır. Bahçeler sulanabilir, verimli alanlarda kurulur; eğim %5’i geçtiğinde teraslama, taban suyu yükseldiğinde drenaj uygulanır.

Balıkesir

Havran Mandalinası

Havran Mandalinası, Rutaceae familyası ve Citrus cinsi içindeki Citrus reticulata türünün satsuma alt sınıfında bulunan erkenci bir mandalinadır. Ortalama meyve ağırlığı 90 gram, tescil aralığı ise 85-95 g’dır. Koyu portakal renkli ince kabuk 3,5-4,0 mm kalınlığındadır ve meyveden kolay ayrılır. Meyve eni / meyve boyu indeksi 1,230-1,242 arasında, dilim sayısı 10-11 düzeyindedir. Meyve suyu oranı % 33-35, kuru madde oranı % 7,5-8,0 olarak ölçülür. Her dem yeşil yapraklı ağaç 4 -5 metreye uzayabilir; nisan – mayıs aylarında beyaz çiçek açar ve haziran ayında meyve bağlar. Havran ilçesinin 33 metrelik rakımı, alüvyonlu toprakları, Ege denizinden gelen nemli rüzgârları ve Havran Çayındaki buharlaşma yetişme ortamını belirler. Üretimde üç yaprak (Poncirus trifoliata) tohumları mart – nisan aylarında ekilir ve oluşan çöğürlere mandalina aşılanır. Yaklaşık 2 cm kalınlığındaki çöğürlerde aşı gözü yerden 15 cm yüksekliğe yerleştirilir.

Balıkesir

İvrindi Kelle Peyniri

Balıkesir'in kelle peyniri yapan ilçelerinden biri de İvrindi'dir.

Balıkesir

Kepsut Bükdere Küflü Katık Peyniri

Balıkesir'in Kepsut ilçesindeki Bükdere'ye bağlanan bu küflü katık peyniri, adında yapımına dair üç ipucu taşır: küflü olgunlaşması, katık olarak tüketilmesi ve geldiği köy.

Balıkesir

Manyas Kazak Fasulyesi

Manyas Kazak Fasulyesi, Balıkesir’in Manyas ilçesinde yetiştirilen, böbrek biçimli ve iki yanı şişkin tanelere sahip Phaseolus vulgaris L. türü fasulyedir. Parlak ve iri taneler ince kabukları sayesinde 30-40 dk içinde pişebilir ve pişme sırasında kabuk atmaz; kuru ağırlıkları 55-65 g, yaş ağırlıkları 110-130 g aralığındadır. Bodur bitki 40-45 cm boya ulaşır, ilk baklalar 20-30 cm yüksekte oluşur ve ayva sarısı olgun baklaların boyu 10-15 cm, genişliği 1-1,5 cm olur. Her bitkide 20-25 adet bakla, her baklada 4-5 adet tane gelişebilir; çiçeklenme 40-45 gün, vejetasyon 70-80 gün sürer. Killi -tınlı toprak keseksiz bir tohum yatağına dönüştürülür, bir önceki hasattan ayrılan sağlam ve çimlenme gücü yüksek tohumlar 30-40 kg çuvallarda güneş görmeyen serin, kuru odalarda saklanır. Havalı mibzerle ekim nisan ayının son haftasında başlayıp mayıs ayının son haftasına kadar sürer; hasada dek damlama yöntemiyle her hafta en az 6 kez sulama ve yabancı otlara karşı çapalama yapılır.

Balıkesir

Manyas Kelle Peyniri

Manyas kelle peyniri, Balıkesir'in kelle peyniri ailesindeki bir başka üyedir ve adını Manyas ilçesinden alır.

Balıkesir

Savaştepe Mihaliç Kelle Peyniri

Balıkesir'in Savaştepe ilçesine bağlanan bu peynir, mihaliç ve kelle adlarını bir arada taşır.

Balıkesir

Savaştepe Sarıbeyler Seferberlik Çöreği

Savaştepe Sarıbeyler Seferberlik Çöreği, ekmeklik buğday unu, ekşi hamur mayası, su ve tuzla yoğrulup susamla kaplanan, odun ateşli taş fırında pişirilen daire biçimli bir çörektir. Yaklaşık 450480 g nihai ağırlığındaki ürün 26 cm çapında ve 2 cm kalınlığındadır. Yaklaşık 80 adet çörek için 25 kg un, 2,5 kg ekşi hamur mayası, 15 kg su, 100 g tuz ve 4 kg susam kullanılır. Mayanın tarhana, yoğurt, un, beyaz şeker, zeytinyağı ve sudan oluşan bileşimi fermantasyona uygun asitliği sağlarken bayatlamayı geciktirir. Tarhanadaki un, yoğurt, nohut ve su karışımı çöreğe hafif ekşi aroma kazandırır. Tarhana hamuru 12 saat 21°C’de dinlendirilir, küçük parçalara ayrılarak 2 saat güneşte tutulur ve pirinç tanesi büyüklüğüne getirildikten sonra 1 gün kurutulur. Kullanımdan önce 8 saat suda bekletilen tarhana, diğer maya bileşenleriyle yoğrulur ve yeniden 12 saat 21°C’de dinlenir.

Balıkesir

Sındırgı Eğridere Yünlü Tulum Peyniri

Sındırgı Eğridere Yünlü Tulum Peyniri, Balıkesir yöresine ait bir peynirdir.

Tatlılar

Sütlü, şerbetli, meyveli veya çikolatalı kapanış tabakları.

Balıkesir

Ayvalık Sakızlı Kurabiye

Ayvalık Sakızlı Kurabiye, Balıkesir yöresine ait bir tatlıdır.

Balıkesir

Balıkesir Kaymaklısı

Balıkesir Kaymaklısı, kaymağı alınmış manda sütüyle hazırlanan 10 kat kuru yufkanın kızartılıp manda kaymağı ve soğuk şerbetle birleştirildiği tatlıdır. Yaklaşık 15 kişilik bir tepsi için yufka hamurunda 0,3 kg buğday unu, 1 adet yumurta ve 10 g buğday nişastası kullanılır. Karışıma 33 ml ayçiçek yağı ile 330 ml manda sütü eklenir; yumuşak ve homojen hamur 1 saat dinlendirilir. Hamur 10 parçaya ayrılarak 30 - 35 cm çapında, 5 mm kalınlığında yufkalar açılır ve sac üzerinde iki yüzü pişirilir. Şerbet, 2 l su ile 3 kg beyaz şekerin yaklaşık 150 °C’de 30 dakika kaynatılmasıyla hazırlanır. Ardından 1 - 2 damla limon suyu katılır, karışım 5 dakika daha kaynatılır ve bütünüyle soğumaya bırakılır. 42 cm çapındaki tepside 250 g tereyağı veya margarin eritilir; suyla ıslatılan ilk 5 adet yufka burada 10 dakika kızartılır. Oda sıcaklığında 10 - 15 dakika soğutulan bu katların kızarmış yüzü, tatlının üst bölümünü oluşturacak biçimde ayrılır.

Balıkesir

Balya Tereyağı

Balya Tereyağı, Balya ilçesinde yetiştirilen koyunların veya ineklerin sütünden, katkı maddesi kullanılmadan elde edilir. Koyun sütü yalnız mayıs, haziran ve temmuz aylarında üretime katılabilir; geleneksel yöntemde sütler ayrı ayrı ya da karıştırılarak, endüstriyel yöntemde ise sadece inek sütüyle işlenir. Mart ortasından kasım sonuna kadar taze ot ve çiçeklerle beslenen hayvanların sütündeki yüksek beta-karoten, tereyağının daha sarı görünmesine yol açar. Üründeki tatlı-ekşi aroma, otlarla çiçeklerden gelen bileşenlerin ve yoğurt mayalanırken oluşan laktik asidin birlikte etkisine bağlanır. Geleneksel uygulamada süzülen süt yaklaşık 98°C’de kaynatılır, yaklaşık 45°C’ye soğutulur ve süt miktarının yaklaşık %2 -3’ü kadar yoğurtla mayalanır. Mayalanma 3 -3,5 saat sürer; yoğurt aroma gelişimi için 1 gece bekletildikten sonra eşit miktarda suyla yayıklanır. Yaklaşık 30 dk süren yayıklama sonunda ayrılan tereyağı, fazla ısıtılmadan yıkanır ve katılaşmaya bırakılır.

Balıkesir

Edincik Su Zeytinyağı

Edincik Su Zeytinyağı, Bandırma ve Erdek’te yetişen Edincik Su zeytinlerinden çıkarılan, yeşilden sarıya değişen renkte natürel sızma zeytinyağıdır. Oda sıcaklığında berrak ve hafif akışkan olan yağın oleik asit cinsinden asitliği en fazla %0,8’dir. Erken hasat ürünü yağlarda acılık ve yakıcılık daha belirginken geç hasatta bu duyumlar orta şiddete iner. Erdek Körfezi’nin ılık deniz etkisi ile yağış taşıyan rüzgârlar, meyvenin yavaş gelişip geç olgunlaşmasına ve aroma bileşenlerinin yoğunlaşmasına katkı sağlar. Orta derecede asidik-hafif alkali, killi tınlı-killi ve taşlı toprak nemi tutarak zeytinlerin irileşmesini destekler. Meyvelerin yağa işlenmesinde santrifüj sistemi kullanılır ve ortalama yağ verimi %11 civarındadır. E-2-hekzenal oranı %31-35 olup acı badem hissi verir; %8-14 düzeyindeki hekzanal yeşil-tatlı yeşil elmayı çağrıştırır. Z-3-hekzenol %2-14 aralığında yeni kesilmiş çim ve muz, E-2-hekzenol ise %4-10 oranında çimsi ve tatlı duyum oluşturur.

Balıkesir

Edremit Körfezi Zeytinyağlı Bademli Baklava

Edremit Körfezi Zeytinyağlı Bademli Baklava, Balıkesir yöresine ait bir tatlıdır.

Balıkesir

Yağlılar Basma Helvası

Yağlılar Basma Helvası, yağlı sütle buğday unundan pişirilen hamurun 3-4 mm’lik kalburdan geçirilmesi, kurutulması, kavrulması ve şerbetlenmesiyle İvrindi ilçesinde yapılır. 100 kişilik üretimde 19 - 20 kg buğday unu, 19 - 20 litre yağlı koyun veya inek sütü, 36 - 38 kg beyaz şeker ve 36 - 38 litre su kullanılır. Tercih edilen koyun sütü bulunmadığında inek sütüne geçilir; sütün yağı nedeniyle ayrıca yağ eklenmez. Tercihen bakır kazanda odun ateşine alınan süt 2 -3 dakika aralıklarla karıştırılır, kaynama başlayınca un azar azar katılır. Tahta kürekle yaklaşık 1 saat pişirilen yoğun karışım, temiz bezlere 4-5 cm kalınlıkta serilip yaklaşık 30-60 dakika dinlendirilir. Kalburdan geçirilen tanecikler bez üzerinde 30 dakika kadar güneşte kurutulur; kurutma ve eleme yalnızca bir kez tekrarlanır. Orta hararete düşmüş kor, kara kazanların altına yerleştirilir ve 100 kişilik miktar için yaklaşık 10 kazan kullanılır.

Hızlı Tüketim

Endüstriyel hızda üretilen, standardize edilmiş hamburger, sosisli veya kızartma türevleri.

Balıkesir

Ayvalık Tostu

Ayvalık tostu, nohut mayası ve ekşi mayayla hazırlanan özel tost ekmeğiyle başlar. Kızartılan ekmeğin arasına kasap sucuğu, tulum ya da kaşar peyniri ve domates konur.

Balıkesir

Balıkesir Göbel Kuzu Kokoreci / Balıkesir Kuzu Kokoreci

Balıkesir Göbel Kuzu Kokoreci, kuzu kalın bağırsağı, ince bağırsağı ile çöz yağı ve/veya gömlek yağının şiş üzerinde katmanlı biçimde sarılmasıyla hazırlanan, ısıl işlemden sonra dondurulabilen bir üründür. Üretimde halk arasında bumbar denilen temizlenmiş kalın bağırsak ile kuzu bağırsağı çevresinden veya işkembe üzerinden alınan iç yağlar kullanılır. Ortalama 3 kg ürün için 1-1,5 kg ince bağırsak, 1 kg kalın bağırsak ve 0,5-1 kg çöz yağı kullanılabilir. Diğer bileşim seçeneği 0,5 kg çöz yağı ile 0,5 kg gömlek yağının birlikte kullanılmasıdır. Temizlenen çöz yağı ve/veya gömlek yağı, kalın bağırsakla beraber gıdayla temasa uygun şişe sarılarak rulonun merkezini oluşturur. Dış katmanda yaklaşık iki adet ince bağırsak merkezin üzerine dolanır ve iç bölüm bütünüyle örtülür. Genellikle 1 adet şişte rulo biçiminde hazırlanan kokorecin bileşen miktarları, belirtilen oranlar korunarak azaltılabilir veya artırılabilir. Sarımı tamamlanan şişler birbirine değmeyecek biçimde askılara asılır.

Balıkesir

Susurluk Tostu

Susurluk Tostu, Balıkesir yöresine ait bir yemektir.